Chiny podążają śladami Europy, przechodząc na system Linux, a system Windows zostaje wycofany wcześniej niż planowano

Zgodnie z najnowszym raportem agencji Bloomberg Chiny nakazały kilku agencjom rządowym rezygnację z systemu Windows 10 China Government Edition na rzecz chińskich dystrybucji systemu Linux przed planowanym przejściem na nowy system. Decyzja Chin o nieprzyjęciu systemu Windows 11 stanowi wyraźną wypowiedź na temat inwazyjności tego systemu operacyjnego oraz tego, w jakim stopniu faktycznie gwarantuje on ochronę prywatności.

Chiny stopniowo dystansują się od amerykańskich przedsiębiorstw na wszystkich frontach: oprogramowania, sprzętu, mediów itp. Większość krajów wyraziła obawy co do wiarygodności obietnic dotyczących prywatności składanych przez amerykańskie oprogramowanie i usługi. Poprzez takie podejście Chiny dążą do ustanowienia suwerenności cyfrowej. Jeszcze przed podjęciem tego kroku Chiny stopniowo wdrażały środki mające na celu przejście z technologii zagranicznej na alternatywy produkowane lokalnie.

Chińscy urzędnicy wyrazili obawy dotyczące bezpieczeństwa cyfrowego systemu Windows. Jednak firma Microsoft poinformowała agencję Bloomberg, że nie posiada informacji o żadnym incydencie związanym z bezpieczeństwem, który miałby wpływ na wersję Windows 10 China Government Edition. Wyjaśniła również, że wersja ta nadal otrzymuje regularne aktualizacje zabezpieczeń. Wyłączna chińska wersja systemu Windows miała zostać wycofana już w lutym 2027 r., jednak te zmiany spowodowały przyspieszenie tej daty do końca 2026 r.

Wersja Windows 10 China Government Edition nie została opracowana przez firmę Microsoft; jej twórcą jest firma C&M Information Technologies (CMIT). Sama firma CMIT powstała w 2016 r. w wyniku utworzenia spółki joint venture pomiędzy firmą Microsoft a państwową grupą China Electronics Technology Group. Ta niestandardowa wersja systemu Windows została zaprojektowana tak, aby spełniała wymagania chińskiego rządu i zawiera zlokalizowane rozwiązania w zakresie aktywacji oraz aktualizacji. Usunięto z niej również niektóre usługi dla klientów oraz dodano obsługę chińskich standardów kryptograficznych.

Powstaje zatem pytanie: która dystrybucja systemu Linux zastąpi system Windows? Jak wspomniano wcześniej, prawdopodobnie będzie to dystrybucja systemu Linux wyprodukowana lokalnie. W rzeczywistości ceny akcji chińskich dostawców systemu Linux – firm Kylin Software i Tongxin Software Technology (UnionTech) – gwałtownie wzrosły po ogłoszeniu decyzji o zastąpieniu systemu Windows.

System KylinOS firmy Kylin Software obejmuje wersje przeznaczone dla komputerów stacjonarnych, serwerów oraz inne wersje specjalistyczne. Dla wszystkich zainteresowanych dostępna jest również openKylin – bezpłatna i kompletna wersja oparta na otwartym oprogramowaniu. Z kolei system UnionTech OS (UOS) wywodzi się z Deepin i Debiana. Obie firmy skupiały się dotychczas raczej na klientach rządowych i korporacyjnych niż na rynku konsumentów indywidualnych, dlatego już wcześniej były potencjalnymi kandydatami do zastąpienia systemu Windows.

System HarmonyOS 2 firmy Huawei, pierwotnie będący odmianą systemu Android, a obecnie stanowiły własny system operacyjny, jest również modyfikowany pod kątem zastosowań na komputerach osobistych. Ponieważ jednak proces ten zajmie sporo czasu, KylinOS i UOS są jedynymi sprawdzonymi środowiskami gotowymi do wdrożenia w instytucjach.

Migracja na inny system operacyjny nigdy nie jest prosta i stanowi to kolejną poważną kwestię, z którą będzie musiał zmierzyć się chiński rząd. Testowanie aplikacji, obsługa sterowników i urządzeń, kompatybilność formatów plików, szkolenie personelu itp. – wszystkie te kwestie należy szybko i skutecznie rozwiązać. W niektórych przypadkach konieczna może być wymiana lub dostosowanie oprogramowania zależnego od systemu Windows.

Nie ma doniesień na temat tego, w jaki sposób nastąpi przejście na system Linux, choć ta nagła zmiana sygnalizuje, że chiński rząd podejmuje działania mające na celu szybkie pokonanie tych przeszkód. Nie oznacza to jednak, że w Chinach zostanie wprowadzony ogólnokrajowy zakaz instalacji systemu Windows. Firma Microsoft udostępniła już wersję systemu Windows 11 o nazwie „Windows Home China 11” – dostępną wyłącznie w języku chińskim, o ograniczonych funkcjach i z fabrycznymi ograniczeniami – w celu utrzymania udziału w rynku.

Kolejnym kluczowym szczegółem jest to, że to wczesne przejście na system Linux dotyczy jedynie niektórych organów rządowych. Być może Chiny wdrażają tę zmianę stopniowo, aby przebiegała ona płynniej i skuteczniej. Tak czy inaczej, przesłanie jest jasne: Pekin postanowił nie iść na kompromis w kwestii prywatności i wybrał system Linux jako przyszłe środowisko komputerów stacjonarnych w administracji rządowej, nawet pomimo trwającego spornego sporu z Białym Domem dotyczącego wykorzystania i transferu technologii.